Halkı Kin ve Düşmanlığa Tahrik veya Aşağılama Suçu İstinaf Dilekçesi Örneği, TCK 216’dan mahkûmiyet ya da hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilen sanığın, bu karara karşı bölge adliye mahkemesine başvururken kullanabileceği bir taslaktır. Bölge adliye mahkemesi hem olayı hem hukuku yeniden inceler; bu nedenle halkı kin ve düşmanlığa tahrik suçu istinaf dilekçesi, ilk derece kararındaki somut hataları tek tek göstermelidir. Dilekçeyi avukatsız da verebilirsiniz, ancak süre kaçarsa hüküm kesinleşir.
İstinaf Dilekçesi Nasıl Yazılır?
İstinaf süresi, gerekçeli kararın size tebliğinden itibaren iki haftadır (CMK 273/1). Dilekçe bölge adliye mahkemesine değil, hükmü veren asliye ceza mahkemesine verilir; mahkeme dosyayı bölge adliye mahkemesine gönderir. Tutukluysanız dilekçeyi ceza infaz kurumu müdürlüğüne de verebilirsiniz (CMK 263/1). Bu suçta yalnız hapis cezası öngörüldüğünden CMK 272/3’teki istinaf edilemeyen hükümler kapsamına girilmez; mahkûmiyet ve HAGB kararlarına karşı istinaf her zaman açıktır. Kararı okurken önce şu soruları sorun: mahkeme hangi fıkrayı uyguladı ve bunun unsurlarını gerekçede tartıştı mı, TCK 218 artırımının oranını gerekçelendirdi mi, birden fazla paylaşım varsa her birinin suç olduğunu ayrı ayrı gösterdi mi, lehe hükümler hakkında gerekçeli karar verdi mi?
Halkı kin ve düşmanlığa tahrik suçu istinaf dilekçesi, ilk derece kararının yalnızca “hatalı” olduğunu söyleyerek değil, hangi unsurun hangi gerekçeyle eksik kaldığını göstererek yazılmalıdır. Yalnız siz başvurduysanız bölge adliye mahkemesi önceki cezadan daha ağır ceza veremez (CMK 283/1). Unsurların ayrıntısı için TCK 216 suçunun unsurları ve cezası sayfasına bakabilirsiniz.
Dilekçe Örneği
[…] BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ İLGİLİ CEZA DAİRESİNE
Gönderilmek Üzere
[…] ASLİYE CEZA MAHKEMESİ SAYIN BAŞKANLIĞINA
DOSYA NO: [E. No] / [K. No]
KARAR TARİHİ: [Hükmün açıklandığı gün]
TEBLİĞ TARİHİ: [Gerekçeli kararın size tebliğ edildiği gün]
SANIK: [Ad Soyad] / TCKN [numara]
ADRES: [Kararların tebliğ edileceği adres]
SUÇ: Halkı Kin ve Düşmanlığa Tahrik veya Aşağılama (TCK m.216/[1 / 2 / 3])
KONU: İlk derece mahkemesinin TCK 216’dan kurduğu [mahkûmiyet / HAGB] kararının kaldırılması, duruşma açılarak eksikliklerin giderilmesi ve beraatim istemidir.
AÇIKLAMALAR
- Mahkeme [karar tarihi] günü hakkımda TCK 216/[fıkra][, 218/1] gereği [ceza miktarı] hapis cezasına [ve HAGB’ye] hükmetmiş, gerekçeli karar [tebliğ tarihi] günü tebliğ edilmiştir. Başvurum süresindedir. Karar aşağıdaki nedenlerle hukuka aykırıdır.
- Gerekçeli kararda suça konu açıklamanın hangi halk kesimini hedef aldığı ve bu kesimin TCK 216’da sayılan sosyal sınıf, ırk, din, mezhep, bölge (ya da 216/2’de cinsiyet) gruplarından hangisine girdiği gösterilmemiştir. Mahkeme yalnız iddianamedeki nitelendirmeyi tekrar etmiş, açıklamanın [belirli bir kişiye / siyasi bir topluluğa] yöneldiğine ilişkin savunmamı karşılamamıştır. Bu durum CMK 230/1’deki gerekçe yükümlülüğüne aykırıdır.
- 216/1’in uygulandığı hâlde, kamu güvenliği açısından açık ve yakın tehlikenin hangi somut olgudan doğduğu kararda tartışılmamıştır. Paylaşımın içeriği, zamanı, erişimi ve ardından yaşanan herhangi bir gelişme değerlendirilmeden tehlike varsayılmıştır. Tehlike unsuru gösterilmeden kurulan mahkûmiyet, unsuru eksik bir hükümdür.
- [SEÇENEK — dosyanıza uyuyorsa kullanın: 216/3 dini değerleri aşağılamadan mahkûmiyet verildiyse] Kararda hangi dini değerin aşağılandığı ve fiilin kamu barışını bozmaya nasıl elverişli olduğu açıklanmamıştır. Yargıtay 4. Ceza Dairesi, 04.06.2026 tarihli, 2026/2269 E., 2026/10676 K. sayılı kararında, paylaşımlarda hangi dini değerlerin hedef alındığı belirtilmeden ve elverişlilik unsurunun nasıl gerçekleştiği açıklanmadan yetersiz gerekçeyle mahkûmiyet kurulmasını hukuka aykırı bulmuştur. Aynı eksiklik dosyamızdaki hükümde de vardır.
- [SEÇENEK — dosyanıza uyuyorsa kullanın: zincirleme suç artırımı yapıldıysa] Mahkeme birden fazla paylaşım bulunduğunu belirterek TCK 43/1 uyarınca artırım yapmıştır. Oysa paylaşımlardan yalnız [tarih] tarihli olanı suç olarak nitelendirilebilir; diğerleri [haber aktarımı / eleştiri / farklı bir konu] niteliğindedir. Suç oluşturan birden fazla eylem bulunmadığından zincirleme suç artırımı fazla ceza tayinine yol açmıştır.
- TCK 218’deki basın ve yayın yolu artırımı “yarı oranına kadar” öngörülmüştür. Mahkeme oranı en üst sınırdan uygulamış, ancak paylaşımın hangi erişim düzeyine ulaştığını gösteren bir gerekçeye yer vermemiştir. [Hesabım [sayı] takipçili, sınırlı erişimli bir hesaptır.] Artırım oranı gerekçesiz bırakılamaz.
- [SEÇENEK — dosyanıza uyuyorsa kullanın: bilirkişi ya da tanık talebiniz reddedildiyse] Paylaşımın bana ait olmadığına ilişkin bilişim bilirkişi incelemesi ve tanık [Ad Soyad] dinlenmesi talebim gerekçesiz reddedilmiştir. Bölge adliye mahkemesinin duruşma açarak bu delilleri toplaması gerekir (CMK 280/1-g).
- Temel ceza alt sınırdan [miktar] uzaklaştırılarak belirlenmiş, bunun için TCK 61/1’de sayılan ölçütlere dayanan somut bir gerekçe gösterilmemiştir. Ayrıca lehe hükümlerin uygulanması talebim, adli para cezasına çevirme ve diğer seçenek yaptırımlar yönünden karşılanmamış; HAGB’nin uygulanmaması “[kararda yazan genel ifade]” şeklinde kalıp bir gerekçeye dayandırılmıştır. Daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûmiyetim yoktur ve CMK 231/6’daki şartlar oluşmuştur.
DELİLLER
İlk derece mahkemesinin gerekçeli kararı ve duruşma tutanakları, paylaşımın tam metni ve bağlamını gösteren ekran görüntüleri, açık kaynak araştırma raporu, hesap ve IP kayıtları, alınması istenen bilişim bilirkişi raporu, tanık [Ad Soyad] ve dosyanın tamamı.
HUKUKİ NEDENLER
5271 sayılı CMK m.230, 231, 272 ve devamı, 273, 280 ve 283; 5237 sayılı TCK m.43, 50, 61, 62, 216 ve 218; Anayasa m.26.
SONUÇ VE İSTEM
Açıklanan sebeplerle Dairenizce CMK 280/1-g gereği duruşma açılarak eksik delillerin toplanmasına, ilk derece hükmünün kaldırılarak CMK 280/2 uyarınca suçun unsurları oluşmadığından BERAATİME; bu talep kabul edilmezse hükmün CMK 280/1-e uyarınca gerekçesizlik nedeniyle bozulmasına; o da mümkün görülmezse TCK 43 ve 218 artırımlarının kaldırılmasına, cezanın alt sınırdan belirlenip TCK 62 ile indirilmesine ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına, olmazsa adli para cezasına çevrilmesine ya da ertelenmesine karar verilmesini arz ve talep ederim. [Tarih]
SANIK
[Ad Soyad]
(İmza)
Dikkat: Bu örnek metni gerekçeli karardaki bilgilerle doldurun, dosyanıza uymayan seçenekleri çıkarın. İki haftalık süre gerekçeli kararın tebliğiyle başlar ve kaçırılırsa hüküm kesinleşir. Bölge adliye mahkemesinin vereceği karara karşı, TCK 216 CMK 286/3’te sayıldığından temyiz yolu da açık olacaktır. Bir ceza avukatından destek almanız yararlıdır; ücret ödeyemiyorsanız baronun adli yardım bürosuna başvurabilirsiniz.