Cinsel saldırı suçu ve cezası, cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığının ihlal edilmesi suretiyle işlenen ve mağdurun erişkin olduğu hallerde gündeme gelen bir cinsel dokunulmazlığa karşı suçtur (TCK m.102). Suçun cezası, sarkıntılık düzeyinde kalan davranışlarda iki yıldan beş yıla kadar, sarkıntılığı aşan cinsel davranışlarda beş yıldan on yıla kadar hapis, fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle işlenmesi halinde ise on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezasıdır. Halk arasında “taciz”, “sarkıntılık”, “ırza geçme” veya “tecavüz” olarak adlandırılan fiiller, ağırlık derecesine göre bu madde kapsamında değerlendirilir. Suç, CMK m.100/3’te sayılan katalog suçlardan olduğundan kuvvetli suç şüphesinin varlığı halinde tutuklama tedbirine sıkça başvurulmaktadır. Basit cinsel saldırı ile eşe karşı işlenen nitelikli cinsel saldırı mağdurun şikayetine tabi iken, diğer nitelikli hallerde soruşturma ve kovuşturma resen yürütülür.
Kısa Cevap
Cinsel saldırı suçu TCK 102. maddede düzenlenmiştir. Sarkıntılık düzeyinde kalan cinsel davranışın cezası iki yıldan beş yıla kadar, bunu aşan basit cinsel saldırının cezası beş yıldan on yıla kadar hapistir. Fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle işlenmesi halinde ceza on iki yıldan az olamaz. Beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak kişiye, nüfuz kötüye kullanılarak, hısımlar tarafından, silahla veya birden fazla kişiyle işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır. Basit cinsel saldırı şikayete tabidir, uzlaştırma kapsamında değildir ve görevli mahkeme ağır ceza mahkemesidir.
Kanun Metni
Kaynak: mevzuat.gov.trBir cümleye tıklayın, ilgili açıklamaya gidin.
(2) Fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle gerçekleştirilmesi durumunda, on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezasına hükmolunur. Bu fiilin eşe karşı işlenmesi hâlinde, soruşturma ve kovuşturmanın yapılması mağdurun şikâyetine bağlıdır.
(3) Suçun;
- Beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı,
- Kamu görevinin, vesayet veya hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle,
- Üçüncü derece dâhil kan veya kayın hısımlığı ilişkisi içinde bulunan bir kişiye karşı ya da üvey baba, üvey ana, üvey kardeş, evlat edinen veya evlatlık tarafından,
- Silahla veya birden fazla kişi tarafından birlikte,
- İnsanların toplu olarak bir arada yaşama zorunluluğunda bulunduğu ortamların sağladığı kolaylıktan faydalanmak suretiyle,
işlenmesi hâlinde, yukarıdaki fıkralara göre verilen cezalar yarı oranında artırılır.
(4) Cinsel saldırı için başvurulan cebir ve şiddetin kasten yaralama suçunun ağır neticelerine neden olması hâlinde, ayrıca kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanır.
Kanun Gerekçesi
Gerekçe için tıklayınız
Cinsel dokunulmazlık, kişilerin vücudu üzerinde cinsel davranışlarda bulunulması suretiyle ihlâl edilir. Bu bölümde yer alan suçlarla korunan ortak hukukî değer, kişilerin cinsel dokunulmazlığıdır. Bu Bölümde yer alan suçlar, esasen kişiye karşı işlenmiş olan suçlar olması itibarıyla, İkinci Kitabın “Kişilere Karşı Suçlar” başlıklı İkinci Kısım altında düzenlenmişlerdir.
Maddenin birinci fıkrasında, cinsel saldırı suçunun temel şekli tanımlanmıştır. Bu suçun oluşabilmesi için, cinsel arzuları tatmin amacına yönelik davranışlarla kişinin vücut dokunulmazlığının ihlâl edilmesi gerekir.
Suçun temel şekline ilişkin maddî unsuru, kişinin vücudu üzerinde gerçekleştirilen, cinsel arzuları tatmin amacına yönelik ve fakat cinsel ilişkiye varmayan cinsel davranışlar oluşturmaktadır. Suçun oluşması için, gerçekleştirilen hareketlerin objektif olarak şehevî nitelikte bulunmaları yeterlidir; failin şehevi arzularının fiilen tatmin edilmiş olması gerekmez.
Söz konusu suç, farklı cinsten kişiye karşı işlenebileceği gibi, aynı cinsten kişiye karşı da işlenebilir.
Suçun temel şekline ilişkin olarak soruşturma ve kovuşturmanın yapılması, mağdurun şikâyetine bağlı tutulmuştur.
Maddenin ikinci fıkrasında, cinsel saldırının vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle gerçekleştirilmesi, bu suçun nitelikli hâli olarak tanımlanmıştır. Suçun bu nitelikli hâli için, vücuda vajinal, anal veya oral yoldan organ veya sair bir cismin ithal edilmesi gerekir. Bu bakımdan vücuda penis ithal edilebileceği gibi, vajinal veya anal yoldan cop gibi sair bir cisim de ithal edilebilir. Bu bakımdan, söz konusu suçun temel şeklinin aksine, bu fıkrada tanımlanan nitelikli hâlinin oluşabilmesi için, gerçekleştirilen davranışın cinsel arzuların tatmini amacına yönelik olması şart değildir.
Cinsel saldırı suçunun nitelikli hâlini oluşturan bu fiiller, eşe karşı da işlenebilir. Evlilik birliği, eşlere sadakat yükümlülüğünün yanı sıra, karşılıklı olarak birbirlerinin cinsel arzularını tatmin yükümlülüğü de yüklemektedir. Buna karşılık, evlilik birliği içinde bile, cinsel arzuların tatminine yönelik talepler açısından tıbbi ve hukukî sınırların olduğu muhakkaktır. Bu sınırların ihlâli suretiyle eş üzerinde gerçekleştirilen ve cinsel saldırı suçunun nitelikli hâlini oluşturan davranışlar, ceza yaptırımını gerekli kılmaktadır. Ancak, bu durumda soruşturma ve kovuşturmanın yapılması, mağdur eşin şikâyetine bağlı tutulmuştur.
Üçüncü fıkrada, bu suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli unsurları tanımlanmıştır. Buna göre, suçun, a) beden veya ruh bakımından kendisini savunamayacak durumda bulunan kişiye karşı, b) kamu görevinin veya hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılmak suretiyle, c) üçüncü derece dahil kan veya kayın hısımlığı ilişkisi içinde bulunan bir kişiye karşı, d) silâhla veya birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde, verilecek cezanın belirtilen oranda artırılması gerekmektedir. (d) bendinde, cinsel saldırının birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi, bu suçun icra hareketlerinin müşterek fail olarak sorumluluğu gerektirecek şekilde gerçekleştirilmesini ifade etmektedir. Bu bakımdan, söz konusu suçun örneğin bir başkası tarafından azmettiren veya yardım eden sıfatıyla iştirak ederek işlenmesi hâlinde, sadece bu nedenle (d) bendi hükmüne istinaden cezada artırım yapılamayacaktır.
Cinsel saldırı suçunun özelliği, bu suçu oluşturan fiillerin mağdurun iradesi dışında gerçekleştirilmesidir. Mağdura karşı cebir veya tehdit ya da hile kullanılabileceği gibi, örneğin bilincinin yitirilmesine neden olmak veya örneğin uyku hâli dolayısıyla bilincinin kapalı olmasından yararlanmak suretiyle de bu suçlar işlenebilirler. Maddenin dördüncü fıkrasına göre, bu suçun işlenmesi sırasında mağdurun direncinin kırılmasını sağlayacak ölçünün ötesinde cebir kullanılması durumunda, ayrıca kasten yaralama suçundan dolayı cezaya hükmetmek gerekecektir.
Beş ve altıncı fıkralarda cinsel saldırı suçunun neticesi sebebiyle ağırlaşmış hâlleri düzenlenmiştir. Bu itibarla, cinsel saldırı suçunun işlenmesi suretiyle mağdurun beden veya ruh sağlığının bozulmasına neden olunması, daha ağır ceza ile cezalandırılmayı gerektirmektedir. Keza, cinsel saldırı sonucunda mağdurun bitkisel hayata girmesi veya ölümü hâlinde, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına hükmolunacaktır. Ancak, bu durumlarda, netice sebebiyle ağırlaşmış suçlar dolayısıyla sorumluluk için aranan koşulların gerçekleşmesi gerekir.
Suçun Hukuki Künyesi
- Kanun Maddesi: Cinsel saldırı suçu, 5237 sayılı TCK’nın “Cinsel Dokunulmazlığa Karşı Suçlar” bölümünde yer alan 102. maddede düzenlenmiştir.
- Şikayet: Basit cinsel saldırı ve eşe karşı işlenen nitelikli cinsel saldırı şikayete tabidir; nitelikli hallerin bulunduğu diğer fiiller resen soruşturulur.
- Zamanaşımı: Basit cinsel saldırıda dava zamanaşımı 15 yıl, nitelikli cinsel saldırıda 20 yıl, ölüm neticesinin doğduğu hallerde 30 yıldır.
- Tutuklama ve Adli Kontrol: Suç, CMK m.100/3’te sayılan katalog suçlardandır; kuvvetli suç şüphesi halinde tutuklama nedeni var sayılabilir, koşullara göre adli kontrol de uygulanabilir.
- Uzlaşma: Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar uzlaştırma kapsamı dışında bırakılmıştır.
- Etkin Pişmanlık: Bu suç bakımından özel bir etkin pişmanlık hükmü öngörülmemiştir.
- İndirim: TCK m.29 haksız tahrik, TCK m.62 takdiri indirim ve teşebbüs hükümleri koşulları varsa uygulanabilir.
- Memuriyete Etkisi: Mahkumiyet, 657 sayılı Kanun m.48’de aranan şartlar sağlanamayacağından memuriyete engel olur ve mevcut memuriyeti sona erdirir.
- Görevli Mahkeme: Görevli mahkeme ağır ceza mahkemesidir.
Suçun Şartları ve Unsurları Nelerdir?
Cinsel saldırı suçunun oluşabilmesi için üç temel şartın bir arada bulunması gerekir. Birincisi, mağdurun vücudu üzerinde cinsel nitelik taşıyan bir davranışın gerçekleştirilmesidir; sözle yapılan rahatsız edici davranışlar bu madde değil, cinsel taciz hükümleri kapsamında değerlendirilir. İkincisi, bu davranışın mağdurun vücut dokunulmazlığını ihlal edecek biçimde temas içermesidir. Üçüncüsü ise fiilin mağdurun rızası dışında gerçekleşmesidir.
Rızanın bulunmaması, bu suçun ayırt edici unsurudur. Rızanın yokluğu cebir, tehdit veya hile kullanılmasıyla ortaya çıkabileceği gibi, mağdurun uyku, alkol veya baygınlık nedeniyle bilincinin kapalı olmasından yararlanılması suretiyle de gerçekleşebilir. Bu nedenle cinsel saldırı suçunun işlenmesi için mutlaka fiziki güç kullanılması aranmaz; mağdurun iradesinin bulunmadığı her durumda suç oluşur.
Uygulamada en çok tartışılan husus, davranışın sarkıntılık düzeyinde mi kaldığı yoksa basit cinsel saldırıya mı ulaştığıdır. Yargıtay’ın yerleşik uygulamasına göre ani, kesintili ve devamlılık göstermeyen dokunma biçimindeki fiiller sarkıntılık olarak nitelendirilirken; süreklilik arz eden, mağdurun bedeni üzerinde yoğunlaşan ve vücut dokunulmazlığını daha ağır biçimde ihlal eden davranışlar basit cinsel saldırı sayılır.
Fail ve Mağdur
Cinsel saldırı suçu özgü suç değildir; failin kadın veya erkek olması arasında fark bulunmaz ve suç aynı cinsten kişiye karşı da işlenebilir. Bununla birlikte failin kamu görevlisi, vasi, hizmet ilişkisi içinde bulunulan kişi, üçüncü derece dahil kan veya kayın hısmı, üvey baba, üvey ana, üvey kardeş, evlat edinen veya evlatlık olması cezanın yarı oranında artırılmasını gerektiren faile ilişkin nitelikli haldir.
Suçun mağduru, on sekiz yaşını doldurmuş kişilerdir. Mağdurun çocuk olması halinde fiil bu madde kapsamında değil, çocukların cinsel istismarı suçunu düzenleyen TCK 103 kapsamında değerlendirilir. Eş de bu suçun mağduru olabilir; ancak eşe karşı işlenen organ veya sair cisim sokma fiilinde soruşturma ve kovuşturma mağdur eşin şikayetine bağlıdır.
Suçun Hukuki Konusu
Suçla korunan hukuki değer, kişilerin cinsel dokunulmazlığı ve buna bağlı olarak cinsel özgürlüğüdür. Kanun koyucu bireyin, kendi bedeni üzerinde kimin hangi cinsel nitelikteki davranışta bulunabileceğine serbestçe karar verme hakkını güvence altına almıştır. Suçun maddi konusu ise mağdurun bedenidir; cinsel davranış doğrudan mağdurun vücudu üzerinde gerçekleştirilir.
Manevi Unsur
Cinsel saldırı suçu yalnızca kasten işlenebilir, taksirle işlenmesi mümkün değildir. Fail, gerçekleştirdiği davranışın cinsel nitelik taşıdığını ve mağdurun buna rızası bulunmadığını bilerek ve isteyerek hareket etmelidir. Birinci fıkra kapsamındaki fiillerde davranışın objektif olarak cinsel arzuları tatmine yönelik nitelikte olması yeterli olup, failin arzularının fiilen tatmin edilmiş olması aranmaz.
İkinci fıkrada düzenlenen organ veya sair cisim sokma fiilinde ise durum farklıdır. Kanun gerekçesinde de belirtildiği üzere bu nitelikli halin oluşması için davranışın cinsel arzuların tatmini amacına yönelik olması şart değildir; örneğin işkence veya aşağılama saikiyle gerçekleştirilen bu tür fiiller de suçu oluşturur.
Suçun Cezası Nedir?
- Sarkıntılık Düzeyindeki Cinsel Saldırı: İki yıldan beş yıla kadar hapis cezası (TCK 102/1).
- Basit Cinsel Saldırının Temel Cezası: Beş yıldan on yıla kadar hapis cezası (TCK 102/1).
- Nitelikli Cinsel Saldırı: Fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle işlenmesi halinde on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezası (TCK 102/2).
- Nitelikli Haller: Savunmasız kişiye karşı, nüfuz kötüye kullanılarak, hısımlar tarafından, silahla veya birden fazla kişiyle ya da toplu yaşam ortamının sağladığı kolaylıktan yararlanılarak işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır (TCK 102/3).
- Cebrin Ağır Sonuç Doğurması: Başvurulan cebir ve şiddetin kasten yaralamanın ağır neticelerine yol açması halinde ayrıca kasten yaralama hükümlerine göre ceza verilir (TCK 102/4).
- Bitkisel Hayat veya Ölüm: Suç sonucu mağdurun bitkisel hayata girmesi veya ölmesi halinde ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası (TCK 102/5).
- İndirim Halleri: Teşebbüs halinde dörtte birden dörtte üçüne kadar, haksız tahrik halinde dörtte birden dörtte üçüne kadar ve takdiri indirim halinde altıda bire kadar indirim uygulanabilir.
Temel Halinin Cezası (102/1)
Cinsel davranışlarla bir kimsenin vücut dokunulmazlığını ihlal eden kişi, mağdurun şikayeti üzerine beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Cinsel davranışın sarkıntılık düzeyinde kalması halinde ise ceza iki yıldan beş yıla kadar hapis olarak belirlenmiştir. Sarkıntılık, ani ve kesintili nitelikteki dokunmaları ifade ederken; süreklilik gösteren ve daha yoğun temas içeren fiiller basit cinsel saldırı kapsamında değerlendirilir.
Dikkat: Sarkıntılık ile basit cinsel saldırı arasındaki fark, verilecek cezada beş yıla varan bir farklılığa yol açtığından, fiilin niteliğinin doğru tespiti savunma açısından hayati önem taşır.
Nitelikli Haller (102/2, 102/3, 102/5)
Kanun koyucu, fiilin işleniş biçimine, faile ve neticeye göre üç ayrı nitelikli hal grubu öngörmüştür. Fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle gerçekleştirilmesi halinde on iki yıldan az olmamak üzere hapis cezasına hükmolunur; bu fiilin eşe karşı işlenmesi halinde soruşturma ve kovuşturma mağdurun şikayetine bağlıdır.
Suçun beden veya ruh bakımından kendini savunamayacak durumdaki kişiye karşı, kamu görevinin, vesayet veya hizmet ilişkisinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılarak, üçüncü derece dahil kan veya kayın hısımlığı içindeki kişiye karşı ya da üvey baba, üvey ana, üvey kardeş, evlat edinen veya evlatlık tarafından, silahla veya birden fazla kişi tarafından birlikte yahut toplu yaşam ortamının sağladığı kolaylıktan yararlanılarak işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır.
En ağır nitelikli hal ise neticeye bağlanmıştır. Suç sonucu mağdurun bitkisel hayata girmesi veya ölümü halinde faile ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilir. Bu neticelerden sorumluluk için failin en azından taksirle hareket etmiş olması gerekir.
İndirim Halleri
Bu suç bakımından kanunda özel bir etkin pişmanlık veya cezada indirim hükmü öngörülmemiştir. Bununla birlikte genel hükümler uygulanabilir; suçun teşebbüs aşamasında kalması halinde meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığına göre cezanın dörtte birinden dörtte üçüne kadarı indirilir.
Failin haksız bir fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında hareket ettiğinin kabul edildiği hallerde haksız tahrik indirimi uygulanabilir; ancak uygulamada bu suç bakımından tahrik indirimine son derece istisnai olarak başvurulur. Failin geçmişi, sosyal ilişkileri ve yargılama sürecindeki pişmanlığını gösteren davranışları gözetilerek altıda bire kadar takdiri indirim de mümkündür.
Somut olayınızı birlikte değerlendirelim
Ceza hesabı; nitelikli hâller, artırım ve indirim nedenleriyle dosyadan dosyaya değişir.
Suçun Özel Görünüş Biçimleri
Teşebbüs
Cinsel saldırı suçu neticesi harekete bitişik bir suç olmayıp icra hareketleri bölünebildiğinden teşebbüse elverişlidir. Fail, elverişli hareketlerle doğrudan doğruya icraya başladığı halde elinde olmayan nedenlerle mağdurun vücuduna temas edemezse teşebbüsten sorumlu tutulur.
Uygulamada sık karşılaşılan bir durum, failin nitelikli cinsel saldırı kastıyla hareket etmesine rağmen fiilin organ veya cisim sokma aşamasına ulaşmadan engellenmesidir. Bu halde fail, tamamlanmış basit cinsel saldırıdan değil, nitelikli cinsel saldırıya teşebbüsten cezalandırılır ve teşebbüs indirimi uygulanır.
İştirak
Suça iştirak bakımından genel hükümler geçerlidir; müşterek faillik, azmettirme ve yardım etme mümkündür. Kanun koyucu suçun birden fazla kişi tarafından birlikte işlenmesini cezayı yarı oranında artıran nitelikli hal olarak düzenlemiştir. Bu nitelikli halin uygulanabilmesi için kişilerin icra hareketlerini müşterek fail sıfatıyla birlikte gerçekleştirmiş olmaları gerekir.
Kanun gerekçesinde de vurgulandığı üzere, suça yalnızca azmettiren veya yardım eden sıfatıyla iştirak edilmesi halinde sadece bu nedenle nitelikli hal uygulanarak ceza artırılamaz. Ancak mağduru tutan, kaçmasını engelleyen veya gözcülük yapan kişilerin katkısı, olayın bütünü içinde değerlendirilerek müşterek faillik kapsamında görülebilir.
İçtima (Zincirleme Suç ve Diğer Halleri)
Aynı mağdura karşı aynı suç işleme kararının icrası kapsamında değişik zamanlarda birden fazla cinsel saldırı fiilinin işlenmesi halinde zincirleme suç hükümleri uygulanır ve tek cezaya hükmedilerek bu ceza dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Buna karşılık farklı mağdurlara karşı işlenen fiiller ayrı suçlar oluşturur ve her biri için ayrı ceza verilir.
Suçun işlenmesi sırasında mağdurun direncini kırmaya yetecek ölçünün ötesinde cebir kullanılması ve bunun kasten yaralamanın ağır neticelerine yol açması halinde, kanun gereği ayrıca kasten yaralama suçundan da ceza verilir. Aynı şekilde mağdurun cinsel amaçla bir yerde alıkonulması halinde kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu da ayrıca oluşur ve gerçek içtima kuralları uygulanır.
Adli Para Cezasına Çevirme, Erteleme ve Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması
Adli Para Cezasına Çevirme
Hapis cezasının adli para cezasına çevrilebilmesi için cezanın kısa süreli, yani bir yıl veya daha az olması gerekir. Cinsel saldırı suçunda en hafif hal olan sarkıntılıkta dahi alt sınır iki yıl olduğundan, ancak teşebbüs ve takdiri indirim gibi hükümlerin birlikte uygulandığı çok istisnai durumlarda sonuç cezanın bu eşiğe inmesi düşünülebilir. Uygulamada bu suçtan verilen hapis cezasının adli para cezasına çevrilmesi kural olarak mümkün olmaz.
Erteleme
Hapis cezasının ertelenebilmesi için hükmolunan cezanın iki yıl veya daha az süreli olması ve failin daha önce kasıtlı bir suçtan üç aydan fazla hapis cezasına mahkum edilmemiş bulunması gerekir. Sarkıntılık düzeyindeki cinsel saldırıda indirim nedenlerinin uygulanmasıyla sonuç cezanın iki yıla inmesi halinde erteleme teorik olarak gündeme gelebilir. Basit ve nitelikli cinsel saldırıda ise ceza miktarları bu sınırın çok üzerinde olduğundan erteleme mümkün değildir.
HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması)
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu, 7 Ağustos 2024 tarihi itibarıyla Anayasa Mahkemesi kararıyla iptal edilmiş olup yürürlükten kalkmıştır. Bu nedenle cinsel saldırı suçu da dahil olmak üzere hiçbir suç bakımından HAGB kararı verilmesi artık mümkün değildir.
Suçun Soruşturma ve Kovuşturma Aşamaları
Soruşturma, mağdurun şikayeti veya resen elde edilen suç ihbarı üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başlatılır. Soruşturmanın ilk aşamasında mağdurun beyanı alınır, adli muayene ve genital muayene işlemleri yapılır, biyolojik örnekler toplanarak Adli Tıp Kurumuna gönderilir. Mağdurun ruh sağlığının bozulup bozulmadığı hususunda rapor alınması da soruşturmanın olağan işlemleri arasındadır.
Olay yeri incelemesi, kamera kayıtları, iletişim tespiti ve tanık beyanları soruşturmanın temel delillerini oluşturur. Yeterli şüpheye ulaşılması halinde iddianame düzenlenerek kovuşturma aşamasına geçilir. Kovuşturma ağır ceza mahkemesinde yürütülür ve duruşmalar kural olarak kapalı yapılır; mağdurun beyanı gerektiğinde ses ve görüntü kaydı alınarak veya duruşma salonunda fail bulunmaksızın alınabilir.
Dikkat: Cinsel saldırı iddiasıyla karşılaşan kişinin, olayın hemen ardından adli muayene için sağlık kuruluşuna başvurması ve üzerindeki kıyafetleri değiştirmemesi, delillerin korunması bakımından belirleyici önemdedir.
Suçta Gözaltı ve Tutukluluk Halleri
Cinsel saldırı şüphesiyle yakalanan kişi, Cumhuriyet savcısının kararıyla gözaltına alınabilir; gözaltı süresi kural olarak yirmi dört saat olup toplu işlenen suçlarda dört güne kadar uzatılabilir. Suç, CMK m.100/3’te sayılan katalog suçlardan olduğundan kuvvetli suç şüphesinin varlığı halinde tutuklama nedeni var sayılabilir.
Uygulamada özellikle nitelikli cinsel saldırı iddialarında ve mağdurla fail arasında yakın çevre ilişkisi bulunan dosyalarda, delilleri karartma ve mağdur üzerinde baskı kurma ihtimali gerekçesiyle tutuklama tedbirine sıkça başvurulmaktadır. Buna karşılık delillerin toplanmış olduğu, failin sabit ikametgahı bulunduğu ve kaçma şüphesinin zayıf olduğu dosyalarda adli kontrol tedbirleriyle yetinilmesi de mümkündür.
Uzlaşma, Şikayet Süresi, Zamanaşımı, Etkin Pişmanlık ve Görevli Mahkeme
Uzlaşma Mümkün mü?
Cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, kanun gereği uzlaştırma kapsamı dışında bırakılmıştır. Bu nedenle basit cinsel saldırı şikayete tabi olmasına rağmen taraflar arasında uzlaştırma prosedürü işletilemez. Ancak şikayete tabi hallerde mağdurun şikayetinden vazgeçmesi davanın düşmesi sonucunu doğurur.
Şikayet Süresi Ne Kadardır?
Basit cinsel saldırı ve eşe karşı işlenen nitelikli cinsel saldırı bakımından şikayet süresi, mağdurun fiili ve failin kim olduğunu bildiği veya öğrendiği günden itibaren altı aydır. Bu süre içinde şikayette bulunulmazsa soruşturma ve kovuşturma yapılamaz. Suçun TCK 102/3’te sayılan nitelikli hallerle işlenmesi durumunda ise şikayet aranmaz, soruşturma resen yürütülür.
Dava Zamanaşımı Süresi
Dava zamanaşımı süresi, suçun ağırlığına göre değişir. Basit cinsel saldırı ve sarkıntılık bakımından süre 15 yıl, nitelikli cinsel saldırı bakımından 20 yıldır. Mağdurun bitkisel hayata girmesi veya ölümü halinde ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası öngörüldüğünden zamanaşımı süresi 30 yıla çıkar. Zamanaşımını kesen işlemlerin varlığı halinde süre yeniden işlemeye başlar ve kanuni sürenin en fazla yarısı kadar uzayabilir.
Etkin Pişmanlık Hükümleri
Kanun koyucu cinsel saldırı suçu bakımından özel bir etkin pişmanlık hükmü öngörmemiştir. Failin sonradan pişmanlık göstermesi, mağdurdan özür dilemesi veya maddi ödemede bulunması cezayı ortadan kaldırmaz. Bu tür davranışlar ancak takdiri indirim nedeni olarak değerlendirilebilir ve mahkeme gerekçesini kararında göstermek koşuluyla cezada altıda bire kadar indirim yapabilir.
Görevli Mahkeme Hangisidir?
TCK 102 kapsamındaki suçlarda öngörülen ceza miktarları gözetildiğinde görevli mahkeme ağır ceza mahkemesidir. Yetkili mahkeme ise kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesidir. Duruşmalar, mağdurun korunması amacıyla kural olarak kapalı yapılır ve hüküm açık oturumda açıklanır.
Sık Sorulan Sorular
Cinsel saldırı suçunun cezası kaç yıldır?
Sarkıntılık düzeyindeki cinsel saldırının cezası iki yıldan beş yıla kadar, bunu aşan basit cinsel saldırının cezası beş yıldan on yıla kadar hapistir. Fiilin vücuda organ veya sair bir cisim sokulması suretiyle işlenmesi halinde ceza on iki yıldan az olamaz. Nitelikli hallerin bulunması halinde bu cezalar yarı oranında artırılır.
Sarkıntılık ile cinsel saldırı arasındaki fark nedir?
Yargıtay’ın yerleşik uygulamasına göre sarkıntılık, ani, kesintili ve devamlılık göstermeyen dokunma biçimindeki cinsel davranışları ifade eder. Basit cinsel saldırı ise süreklilik arz eden, mağdurun bedeni üzerinde yoğunlaşan ve vücut dokunulmazlığını daha ağır biçimde ihlal eden fiillerdir. Bu ayrım, cezada beş yıla varan bir farka yol açar.
Cinsel saldırı suçu şikayete tabi midir?
Basit cinsel saldırı ve eşe karşı işlenen organ veya sair cisim sokma fiili şikayete tabidir; şikayet süresi altı aydır. Buna karşılık suçun savunmasız kişiye karşı, nüfuz kötüye kullanılarak, hısımlar tarafından, silahla veya birden fazla kişiyle işlenmesi hallerinde şikayet aranmaz, soruşturma resen yürütülür.
Cinsel saldırıdan tutuklanır mı?
Cinsel saldırı, CMK m.100/3’te sayılan katalog suçlardandır; kuvvetli suç şüphesi bulunması halinde tutuklama nedeni var sayılabilir. Uygulamada özellikle nitelikli hallerde ve delillerin karartılma ihtimalinin bulunduğu dosyalarda tutuklama tedbirine sıkça başvurulur. Koşulların uygun olduğu hallerde adli kontrol tedbirleriyle yetinilmesi de mümkündür.
Eşler arasında cinsel saldırı suçu oluşur mu?
Evet, oluşur. Evlilik birliği eşlere karşılıklı yükümlülükler yüklese de bu durum sınırsız bir rıza anlamına gelmez. Eşe karşı zorla gerçekleştirilen organ veya sair cisim sokma fiili nitelikli cinsel saldırı suçunu oluşturur; ancak soruşturma ve kovuşturmanın yapılması mağdur eşin şikayetine bağlıdır.
Cinsel saldırı suçunda HAGB veya erteleme uygulanır mı?
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kurumu Anayasa Mahkemesi kararıyla 7 Ağustos 2024 tarihinden itibaren yürürlükten kalktığından hiçbir suçta uygulanamaz. Erteleme ise ancak sonuç cezanın iki yıl veya altına indiği çok istisnai sarkıntılık dosyalarında gündeme gelebilir; basit ve nitelikli cinsel saldırıda ceza miktarları nedeniyle erteleme mümkün değildir.
